|Epitome of femininity| Josephine Baker

In mijn jeugd heb ik veel te weinig gehoord over Josephine Baker. Ik wist niet meer over de vrouw dan dat ze een wellustige danser was in de jaren twintig die vooral genoemd moest worden omdat ze donker was. Pasgeleden leerde ik meer over de moeilijkheden die deze vrouw heeft doorstaan en er is geen betere kandidaat voor de start van de maandagse muzes dan: de vrouw wiens podiumbeest (luipaard) het orkest besprong.

image.jpg

Josephine, een vrouw wiens leven zo roerig was als de tijd waarin ze faam verworf, in een vogelvlucht. Ze werd geboren als dienstmeid, groeide op als dakloze en ging de adolescentie door als danseres. Van de straat tapte ze het naar broadway. Tot dit stuk is deze vrouw al een heroine voor mijn leven. Zij illustreert dat -wat ik altijd hoopte- de wereld aan je voeten ligt zelfs als ze zwart zijn van het straatvuil. Maar haar Broadwaycarriere ging niet over rozen en Amerika was toendertijd niet de plek om Amerikaans te dromen voor een donkere vrouw. Op zoek naar een harmonieuzer bestaan vertrok Josephine naar Parijs. "Op een dag besefte ik dat ik in een land leefde waar ik bang was om zwart te zijn. Het was een land gereserveerd voor blanken. Er was geen plaats voor zwarten. Ik stikte in de Verenigde Staten. Velen van ons zijn weggegaan, niet omdat we wilden, maar omdat we het niet konden uitstaan... In Parijs voelde ik me bevrijd." En met de vrijheid die zij ervaarde droeg ze met gevaar voor eigen leven haar steentje bij aan de vrijheid van de Europeanen in WO II. Terwijl ze optrad voor de nazi's luisterde ze gesprekken af en tipte deze door aan de goeieriken. Alsof dat nog niet heldhaftig genoeg was, verliet ze haar geliefd Parijs in de jaren vijftig om zich in Amerika hard te maken voor gelijke rechten voor de Afro-Amerikanen. Ze werd door de Parijzenaren geliefd en geroemd om haar kunsten, maar haar barmhartig hart verlangde naar New York. Daar werd haar rol zo prominent dat ze in New York de enige vrouwelijke spreker naast Martin Luther King was. Oja en voor ik het vergeet: tussendoor adopteerde ze ook nog twaalf kinderen van verschillende afkomst, nadat haar eigen baarmoeder na een miskraam verwijderd moest worden.

Waar Marilyn Monroe dagelijks wordt aangehaald om het prachtige lijf waar misere en zelfverachting in huisde    wordt Josephine, evenzo prachtig, maar met een meer altruistische staat van dienst vergeten. Vaak wint tragedie het van triumph, maar in dit geval breng ik graag een ode aan de triomfantelijke levensweg van de barmhartige voorvechtster van eigenlijk bijna alles, Josephine Baker.